در قسمت قبل به سیر تکاملی انتخاب محصول توسط مشتری اشاره شد و به اینجا رسیدیم که امروزه توجه شرکت ها به مسئولیت های اجتماعی به عنوان حلقه مکمل انتخاب محصول (کالا/خدمت) توسط مشتریان می باشد و گروه سایپا نیز در راستای ارتقاء ارزش برند خود و توجه به حوزه مسئولیت های اجتماعی، شرکت فرهنگی ورزشی سایپا را تاسیس نموده است که ماموریت خود را از یک تیم کارگری آغاز نموده و با تکمیل تدریجی ماموریت، در حال حاضر مجموعه فعالیت های باشگاه داری در دو حوزه ورزش قهرمانی و سازمانی (کارگری) و همچنین توجه به نیازها و انتظارات فرهنگی و تبلیغاتی گروه سایپا به عنوان ماموریت های اساسی این شرکت تعیین شده است. در هفته گذشته اشاره شد که شرکت فرهنگی ورزشی سایپا از یک طفل خردسال تبدیل به یک فرزند بالغ گشته و خود بایستی بتواند مستقل از بودجه سایپا، از پس هزینه ها و امورات خود برآمده و تبدیل به یک مجموعه درآمد زا گردد و فقط از حمایت های کلان گروه برخوردار گردد.

در این شماره به اقدامات ورزشی با رویکرد اقتصادی که در این شرکت به آن توجه شده است اشاره خواهیم کرد. در گذشته ورزش به عنوان یک عامل تفنن و سرگرمی محسوب می شده است  ولی رفته رفته با ورود حوزه های مختلف ورزش به محیط کسب و کار، تبدیل به صنعت ورزش که یکی از جذابترین صنایع سالیان اخیر محسوب می شود، شده است. اگر به عنوان مطالعه موردی (case study) به فوتبال اشاره ای داشته باشیم، خواهیم دید که سیر تکاملی فوق برای آن مصداق کامل خواهد داشت. سوال اساسی اینجاست که باشگاه های تراز اول دنیا چگونه از این کسب و کار درآمدزایی می کنند؟ درآمد های حاصله باشگاه های برتر جهان بر چه محورهایی استوار است؟

کسب درآمد در نظام باشگاه داری از طرق مختلف صورت می پذیرد. محورهای اساسی این حوزه عبارتند از:

هواداران

حق پخش تلوزیونی

اسپانسرینگ و خدمات تبلیغاتی (البسه ورزشی، تبلیغات محیطی، تورهای ورزشی و ...)

فروش بلیط

ترنسفر و فروش بازیکن

و ...

سهم هر کدام از این مولفه ها در ایجاد درآمد متفاوت است و تحقق درآمدهای مورد انتظار باشگاه ها به دو عامل سیاست های باشگاه و سیاست های کلان وضع شده توسط فدراسیون ها و قوانین و مقررات کشورها بستگی دارد.

حال، سوال اساسی آن است که وضعیت هر یک از این دو عامل در کشور ما چگونه است و آیا تمامی این بسترها در کشور ما مهیا می باشد؟ قعطا خیر، و فقط باشگاه ها می توانند بر مولفه هایی تمرکز کنند که در حیطه اختیارات و سیاست های خودشان باشد.

سعی بر این است تا در هر شماره یکی از پارامترهای فوق مورد بررسی قرار گیرد. در این شماره به موضوع "هواداران" می‌پردازیم.

هواداری چیست و هوادار کیست؟ آیا به هر کسی که به ورزشگاه ها آمده و نظاره گر بازیها و رقابت ها است می توان عنوان هوادار اتلاق کرد و یا اینکه می بایستی بین تماشاگر، طرفدار و هوادار تفکیک قائل شد؟ آیا میزان تعلق و چسبندگی یک فرد که به عنوان تماشاگرو صرفاً به جهت سرگرمی و تفنن به ورزشگاه ها آمده و یک طرفدار و هوادار که برد و باخت و سرنوشت تیم برایش مهم می باشد یکسان است؟ شما دوست عزیز که در حال خواندن این مطلب هستید جزء کدامیک از دسته های فوق می باشید؟ تماشاگر، طرفدار، هوادار و یا هیچکدام از آنها؟ پیشنهاد شما برای عضویت در کانون هواداران باشگاه فرهنگی ورزشی سایپا چیست؟ چه خواسته ها و انتظاراتی دارید؟ در باشگاه ها و کشورهای توسعه یافته هوادار فقط فردی نیست که به ورزشگاه آمده و تیم محبوب خود را تشویق می نماید. بلکه نگاه به هواداران فراتر از آن بوده و بعنوان ذینفع باشگاه و یک سهامدار محسوب شده و خود را شریک منافع باشگاه می دانند و ارتباط باشگاه و هوادار یک تعامل کاملاً برنده- برنده است. هم باشگاه ها از هواداران خود سود می برند و هم هواداران از باشگاه. این مهم چه زمانی می تواند محقق شود؟ آیا در کشور ما چنین سیاست هایی وجود دارد؟ در باشگاه سایپا چطور؟ به منظور تحقق این مهم می بایستی در ابتدا زیر ساخت های لازم شکل گیرد. سوال اینجاست چه زیر ساخت هایی برای این موضوع نیاز است؟

 شرکت فرهنگی ورزشی سایپا اقداماتی را در این راستا انجام داده که به نمونه هایی از آن در ذیل اشاره می شود:

1- ایجاد اداره ای در چارت سازمانی خود تحت عنوان کانون هواداران

2- راه اندازی دفتر کانون هواداران سایپا در شهر کرج

3- ایجاد وب سایت کانون هواداران saipafans.com, saipafans.ir

4- راه اندازی SMS Center  خاص کانون هواداران با شماره 30007462

5- صدور کارت هواداری

6- تعریف خدمات ویژه برای هواداران با شرایط و تخفیفات خاص

و ...

در قسمت قبلی در خصوص فعالیت های صورت گرفته در کانون هواداران باشگاه سایپا مطالب ارائه گردید و از هواداران به عنوان یکی از ذینفعان و سهامداران باشگاه با رویکرد کسب درآمد از آن ها و متقابلا سهیم کردن آن ها در منافع باشگاه با یک تعامل برنده-برنده صحبت کردیم. در این قسمت به بررسی این حوزه کلیدی در یکی از معتبرترین و پر طرفدارترین باشگاه های دنیا، بارسلونا می پردازیم.

فراتر از یک باشگاه

باشگاه فوتبال بارسلونا، که به شکل ساده تر بارسلون و یا بارسا خوانده می‌شود، باشگاهی ورزشی است که در شهر بارسلونا، واقع در ایالت کاتالونیا از کشور اسپانیا قرار دارد. شهرت این باشگاه بیشتر به خاطر تیم فوتبال آن است، که در سال ۱۸۹۹ توسط عده ای اهل سوئیس، انگلیس و اسپانیا و به رهبری خوان گمپر تاسیس شد. باشگاه به نوعی، نهادی برای ترویج فرهنگ و زبان کاتالان است، و از این رو عبارت «فراتر از یک باشگاه» (Més que un club) را به عنوان شعار خود انتخاب کرده است. استادیوم باشگاه نوکمپ نام دارد، که با گنجایش ۹۸٫۷۷۲ تماشاگر، بزرگترین استادیوم در اروپاست. بارسلونا از درجه بالایی از محبوبیت برخوردار است، حدود ۲۵٫۷% مردم اسپانیا طرفدار بارسلونا هستند، و این در حالی است که بر اساس بررسی صورت پذیرفته، بارسلونا با دارا بودن ۴۴٫۲ میلیون هوادار در اروپا، پرطرفدارترین تیم حاضر در اروپا نیز هست.

سایت رسمی باشگاه بارسلونا، http://www.fcbarcelona.cat است، در این بخش نیز باشگاه فرهنگ کاتالانیایی خود را حفظ نموده است. در تعریف شعار فراتر از یک باشگاه در سایت رسمی باشگاه چنین آمده است: " امروزه فوتبال به پدیده ای جهانی مبدل شده است و هواداری از بارسلونا به طور چشمگیری در سرتاسر جهان به چشم می خورد. شمار اعضای باشگاه در خارج از کاتالونیا و اسپانیا روز به روز افزایش می یابد و باشگاه نیز می خواهد به این علاقه پاسخ دهد. این امر به یک نیاز و اجبار تبدیل شده است و بهترین راه برای این کار برداشتن یک گام دیگر و تبدیل شدن به "فراتر از یک باشگاه در سراسر جهان" است.  بارسا، که به هوادارانش اهمیت می دهد نیازمند جهانی شدن است. این یک تصمیم راهبردی است که در امتداد تاریخ باشگاه و گسترش جهانی فوتبال می باشد."

حال باشگاه سایپا که در اکثر حوزه ها از جمله جذب و توسعه هواداران خود می خواهد از باشگاه های معتبر دنیا مانند بارسلونا الگوبرداری نماید، به دنبال شیوه ها و روش های آن باشگاه ها جهت جذب هواداران است.

این باشگاه شعار دیگری نیز دارد: فوتبال همه چیز نیست. هدف این شعار ایجاد بستری برای آموزش پناهندگان و جوانان محروم از حقوق اجتماعی و اقتصادی از طریق ورزش است.

هواداران باشگاه بارسلونا به چند گروه تقسیم می شوند:

1.طرفداران باشگاه که در سرتاسر دنیا به صورت گسترده پراکنده اند و از طریق ایجاد کانون های هواداری مرتبط با باشگاه شناسایی می گردند.

2.اعضاء که سالانه بابت عضویت خود، به باشگاه مبلغی پرداخت می نمایند که این مبلغ هر سال توسط هیئت مدیره باشگاه تصویب می گردد.

3.اعضاء ویژه که با ضوابط خاصی از بین اعضاء انتخاب می شوند. این اعضا به مانند صاحبان سهام ویژه باشگاه بوده و در مجامع باشگاه شرکت نموده و در انتخاب اعضاء هیئت مدیره و مدیرعامل باشگاه دارای حق رای هستند.

امید است در شماره های بعد بتوانیم اطلاعات بیشتری در این خصوص در اختیار شما عزیزان قرار دهیم تا همه با هم بتوانیم در ارتقاء و توسعه برند سایپا و همچنین ایفای هرچه بیشتر رسالت های اجتماعی گروه سایپا موثر واقع شویم.

20 مرداد امسال بود که جناب آقای دکتر سعیدلو، معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان تربیت بدنی از شرکت فرهنگی ورزشی سایپا بازدید نمودند. بخشی از گزارش عملکرد ارائه شده حضور ایشان، بسیار مورد توجه حضار قرار گرفت. عنوان بخش این بود: "استعدادهای دیروز، افتخارات امروز". در آن بخش تعدادی از افتخار آفرینان فوتبال کشور که در باشگاه سایپا پرورش یافته بودند معرفی شدند. چهره هایی مانند جواد نکونام، مسعود شجاعی، هادی عقیلی، میثاق معمار زاده،و ...

جواد نکونام و مسعود شجاعی که به عنوان دو تن از ستارگان فوتبال ایران در حال حاضر شناخته شده اهالی و دوستدران فوتبال هستند، در اسپانیا در تیم اوساسونا بازی می کنند. رقم قرارداد انتقال مسعود شجاعی به باشگاه اوساسونای اسپانیا 9 میلیون یورو بود. البته مسعود شجاعی از باشگاه شارجه امارات به تیم اوساسونا پیوست نه از سایپای ایران.

در خصوص سایر "استعاداهای دیروز، افتخارات امروز" باشگاه سایپا نیز این مساله تا حدودی صدق می کند. چند سالی است که به همت مسئولان تیم های پایه باشگاه، سایپا به عنوان یکی از مراکز پرورش و معرفی استعداد در فوتبال ایران شناخته می شود. با نگاهی به نتایج تیم های پایه ی سایپا در رده های سنی مختلف می توان درستی این ادعا را اثبات نمود.

با حضور مجدد یکی از سرشناس ترین مربیان و کارشناسان سایپایی فوتبال ایران، جناب آقای سید مجتبی تقوی، به عنوان مشاور مدیر عامل ورئیس شورای سیاست گذاری تیم های پایه و همچنین  برنامه های ایشان در خصوص پیاده سازی نگرش علمی فرآیند پرورش استعداد، باشگاه سایپا در آینده می تواند به عنوان نگین یکتای پرورش استعداد فوتبال ایران مطرح گردد.

نکته بسیار مهم اینجاست که چگونه می توان از این استعدادهای پرورش یافته در راستای درآمدزایی در صنعت فوتبال استفاده نمود. کریم انصاری فرد را می توان نمونه ای از این استعدادها دانست. با اتمام این فصل از رقابت های لیگ برتر، قرارداد جوان اخلاق لیگ نهم فوتبال کشور با باشگاه سایپا نیز به پایان می رسد. جوانی که همین امسال نیز به رغم دارا بودن قرارداد با باشگاه سایپا، از باشگاه های مطرح کشور پیشنهادهای چشمگیری داشت، به دلیل تعهد اخلاقی باشگاه سایپا به رعایت سقف قراردادهای فدراسیون فوتبال، به احتمال فراوان فصل آینده با لباسی غیر از لباس نارنجی سایپا در لیگ برتر حضور خواهد یافت.

همان گونه که اشاره شد در خصوص ترنسفر و انتقال بازیکن باید به دو نکته توجه اساسی داشت:

1.        باید با استفاده از رویکردهای نوین اقدام به پرورش و یا شکار استعدادها نمود. در خصوص شکار استعدادها نکته قابل ذکر این است که باید با استفاده از ابزارهای گوناگون، یک بازیکن بسیار مستعد ولی گمنام را شناسایی نموده و با مبلغی پایین آن را به تیم منتقل نمود. پس از تبدیل شدن این بازیکن به یک ستاره، با انتقال گران تر او به سایر تیم ها می توان در این حوزه به کسب درآمد پرداخت. در این خصوص، در بازنگری صورت گرفته در برنامه استراتژیک شرکت فرهنگی ورزشی سایپا، برنامه ها و پروژه هایی از قبیل تهیه بانک اطلاعاتی جامع بازیکنان لیگ برتر، تهیه کمپ ورزشی به منظور ایجاد امکان اسکان بازیکنان جوان غیر تهرانی در تهران یا کرج، تدوین آئین نامه زمانبندی انعقاد قرارداد با بازیکنان تیم های ورزشی و ... استخراج شده است.

2.        نکته بسیار مهم و اساسی دیگری نیز در این بخش وجود دارد. آژانس های رسمی انتقال بازیکن فیفا که اصطلاحا به آن ها Agent خطاب می شود، تنها مرجع معتبر انتقال بازیکن به حساب می آیند. این نکته در انتقال های بین المللی بسیار حائز اهمیت می شود چرا که با افزایش رقم انتقال بازیکنان، کارمزد این آژانس ها نیز افزایش می یابد. در برنامه ها و پروژه های شرکت فرهنگی ورزشی سایپا در دو بعد کوتاه مدت و بلند مدت به این نکته توجه شده است. در کوتاه مدت با شناسایی این آژانس ها در منطقه و برقراری تعامل دوسویه با ایشان، در خصوص انتقال بازیکنان داخلی به خارج از کشور با قیمتی بیش از آنچه در داخل برای ایشان پرداخته می شود، می توان به سمت کسب درآمد حرکت های شایسته نمود.

اما برنامه باشگاه سایپا در این حوزه در بلند مدت، تبدیل شدن به یکی از Agent های رسمی نقل و انتقال فیفا است. برنامه ای که پروژه های گوناگونی را در بر خواهد گرفت و امید است در پایان برنامه تحول 5 ساله شرکت، یعنی تا سال 1395 به این مهم نائل آییم.

در کشورهای پیشرو در فوتبال جهان، حقوق پخش تلویزیونی مسابقات، از اصلی‎ترین منابع درآمد باشگاه‎ها محسوب می‎شود. در واقع "محصول ورزشی" که در یک لیگ یا تورنمنت به مخاطب ارائه می‎شود، نمایش تلویزیونی آن است. فوتبال در این کشورها یک محرک کلیدی برای بینندگان تلویزیونی است و تلویزیون نیز از طرف مقابل، عامل کلیدی درآمد در فوتبال است. اما نحوه‎ی بازاریابی و فروش این حقوق در کشورهای مختلف متفاوت است. در برخی از کشورها حق پخش تلویزیونی به صورت متمرکز فروخته می‎شود و برگزارکننده‎ی لیگ یا تورنمنت، درآمد حاصله را بر اساس معیارهایی میان اعضای خود توزیع می‎کند. در بازاریابی غیرمتمرکز این حقوق، هر باشگاه خودش حقوق پخش مسابقه‎اش را می‎فروشد. در این کشورها در مورد این‎که این حقوق به شبکه‎های عمومی و آزاد (Free TV) یا شبکه‎های پولی (Pay TV) فروخته شود نیز سیاست‎های متفاوتی وجود دارد.
لیگ برتر انگلیس از فروش حقوق تلویزیونی سالانه 3/1 میلیارد یورو درآمد دارد. در انگلیس فروش حقوق پخش به صورت متمرکز صورت می‎گیرد. مخالفین بازاریابی متمرکز همواره درآمد بالاتر برای باشگاه‎ها را به عنوان دلیل اصلی برتری بازاریابی غیرمتمرکز مطرح می‎کنند. اما لیگ برتر انگلیس با فروش متمرکز، بالاترین درآمد را در جهان دارد. واقعیت این است که اتحادیه‎ی لیگ برتر انگلیس (زیرمجموعه‎ای از اتحادیه‎ی فوتبال این کشور که در بسیاری از تصمیم‎گیری‎ها مستقل عمل می‎کند) به نوعی، صنعتی‎ترین روش‎ها را پیش گرفته است به‎طوری‎که حتی تیم‎های کوچک‎تری نظیر بولتون هم حق پخش بازی‎هایشان را به قیمت مناسبی، به خصوص به کشورهای شرق دور می‎فروشند و درآمد مناسبی هم دارند.

فروش غیرمتمرکز در ایتالیا، در سال‎های گذشته یک وضعیت به‎شدت نامتعادل را به‎وجود‎آورده است. به همین دلیل از فصل 2010-2011 یک تحول بزرگ در لیگ ایتالیا خواهد افتاد. سال گذشته سری A تصمیم گرفت که از سال2010، فروش حقوق پخش مستقیم بازی‎ها به شبکه‎های پولی، نه به صورت غیرمتمرکز بلکه به وسیله‎ی خود باشگاه‎ها و از طریق سازمان لیگ صورت بگیرد. تا قبل از این تصمیم تنها اینترمیلان و یوونتوس بودند که درآمدی ویژه داشتند و سایر تیم‎ها، حتی لاتزیو و رم نیز نمی‎توانستند با بزرگان ایتالیا رقابت کنند.
آلمان هم شرایط مشابهی دارد. بوندسلیگا حقوق پخش تلویزیونی مسابقات خود را متمرکز می‎فروشد و سازمان لیگ آلمان که برگزار‎کنند‎ی بوندس‎لیگای اول و دوم است، این درآمد را میان 36 باشگاه دو لیگ توزیع می‎کند. تفاوت عمده‎ی بوندس‎لیگا با لیگ برتر انگلیس، در فروش بازی‎ها به شبکه‎های پولی و عمومی ‎است؛ یعنی انگلیس وقتی بازی‎هایش را به یک شبکه‎ی خصوصی می‎فروشد، این شبکه هم برنامه‎هایش را به افراد می‎فروشد و تنها افرادی که کارت رمز‎دار این بازی‎ها را می‎خرند، می‎توانند این بازی‎ها را ببینند. به‎این‎ترتیب، درآمد شبکه به طور مستقیم از سوی مردم تأمین می‎شود. در صورتی که بازی‎های بوندسلیگا به صورت رایگان برای عموم نمایش داده می‎شوند. باتوجه به‎این‎که شبکه‎های رایگان مخاطبان بی‎شماری دارند، حجم تبلیغات در این کانال‎های تلوزیونی متناسب با بازدیدکنندگان، بسیار زیاد خواهد بود و درآمد این شبکه‎های عمومی ‎هم از همین تبلیغات است.
تنها کشوری که هنوز قصد دارد به صورت غیرمتمرکز فعالیت کند، اسپانیاست. درحال حاضر این حقوق به شبکه‎ی کانال "پلاس" فروخته شده است. در حال حاضر و تا سال 2013 بارسلونا سالانه 144 میلیون یورو و رئال مادرید سالانه 157 میلیون یورو قرارداد دارد. در عوض باشگاه‎های اوساسونا و اسپانیول، باید دور درآمد از طریق حق پخش تلویزیونی را خط بکشند.

رقابت های جام جهانی 2010 را همه به یاد می آوریم. این رقابت ها پدیده جدیدی را به دنیای تماشاگران فوتبال اضافه نمود. وووزلا، بوق گوش خراشی که خود بخش عمده ای از حواشی غیر فوتبالی جام را رقم می زد، شور جالبی به تماشگران این دوره اضافه نمود. صد البته این شور جای قیمت گران بلیت بازی ها را نتوانست پر کند. بر اساس اعلام سايت اينترنتي رسمي فيفا ، ارزان ترين بليت بازي هاي گروهي نزديک به 56 يورو تعيين شده بود و فردي که  بازي افتتاحيه جام 2010 بين تيم هاي آفريقاي جنوبي و مکزيک در ژوهانسبورگ را از نزديک تماشا نمود، حداقل 140 يورو بابت بلیت این بازی پرداخت کرده است. (البته اگر در زمان مقرر اقدام به خرید بلیت کرده باشد، در غیر اینصورت مبلغی حدود 10 برابر این رقم را نیز ممکن است در بازار سیاه پرداخته باشد.)
 بر اساس گزارش اين سايت، گران ترين بليت اين دوره از جام نيز براي بازي فينال به مبلغ 630 يورو تعيين شده بود. (صد البته بدون در نظر گرفتن بازار سیاه)

در تمامی لیگ های معتبر و مطرح دنیا در حوزه فروش بلیت از به روز ترین امکانات و تکنولوژی های روز دنیا استفاده می شود. برخی از این ویژگی ها را می توان به قرار زیر برشمرد:

بلیت به نام اشخاص صادر می شود.

امکان تهیه بلیت به صورت الکترونیکی و آنلاین وجود دارد.

بلیت دارای شماره صندلی بوده و جایگاه هر شخص با استفاده از شماره صندلی مشخص می گردد.

بر اساس جایگاه هر فرد قیمت بلیت محاسبه می گردد.

در این حوزه در کشورمان امسال شاهد اتفاق عجیبی بودیم. قیمت بلیت ورزشگاه ها به یکباره 100% افزایش یافت و این امر باعث شده است متوسط تماشاگران لیگ برتر طبق آمار منتشره به حدود 4 هزار نفر در هر بازی برسد. رقمی که با وجود حضور تیم هایی مانند پرسپولیس، استقلال، تراکتورسازی تبریز و شاهین بوشهر که معمولا در سال های گذشته در بازی های خانگی مورد استقبال هواداران خود قرار می گرفتند، عجیب به نظر می رسد. به عقیده مسعود اقبالی، کارشناس فوتبال، اگر تماشاگري بخواهد جايگاه ويژه ورزشگاه آزادي را براي تماشاي يک بازي درنظر بگيرد بايد بابت تهيه بليت 8 هزار تومان پرداخت کند. اين هوادار با اين مبلغ مي تواند به مراتب تفريحاتي بهتر و جذاب تر از تماشاي مسابقات فوتبال داشته باشد.

همانگونه که می دانید، بازی های خانگی تیم سایپای البرز در ورزشگاه انقلاب کرج برگزار می گردد. این ورزشگاه نیز از این قاعده مستثنی نیست ولی با تمهیداتی که برای اعضای کانون هواداران باشگاه سایپا در نظر گرفته شده است، این عزیزان می توانند با ارائه کارت هواداری خود، بازی های تیم سایپا را رایگان تماشا کنند. در خصوص نحوه دریافت کارت هواداری در شماره های گذشته صحبت شد، در این خصوص می توانید به سایت کانون هواداران باشگاه به نشانی saipafans.com مراجعه نمائید.

همانگونه که در شماره های گذشته اشاره شد، عوامل درآمد زا در حوزه ورزش عبارتند از: فروش بازیکنان، تبلیغات و اسپانسرینگ، هواداران، بلیط فروشی ، استعدادیابی و حق پخش تلويزيوني علاوه بر تاثیری که هر یک از این عوامل بر روی درآمد باشگاه ها دارند، این عوامل بر روی یکدیگر نیز تاثیر گذارند. نحوه تعامل و تاثیر این عوامل بر یکدیگر را می توان با استفاده از شکل زیر نشان داد:

همانگونه که در شکل مشخص است، دو عامل در بین سایر عوامل بسیار کلیدی هستند. عامل اول هواداران و عامل دوم ستارگان حاضر در تیم.

ستارگان شاغل در یک تیم مستقیما بر روی درآمد زایی تیم تاثیر نمی گذارد ولی تنها عاملی است که بر روی تمامی عوامل تاثیر می گذارد. حضور ستارگان نام دار در تیم منجر به افزایش رقبت تماشاگران به تیم و در نتیجه افزایش هواداران تیم می گردد. این ستارگان افرادی را که حتی هوادار تیم نیستند به استادیوم ها می کشانند و باعث افزایش فروش بلیط می گردند. شبکه های تلوزیونی رقبت بیشتری برای پخش بازی هایی دارند که ستارگان در آن ها نمایش درخشانی دارند و نهایتا اینکه فروش این ستارگان می تواند برای تیم درآمد زا باشد. البته حضور ستاره در تیم به دو طریق ممکن است: یا این ستاره باید پرورش یافته خود باشگاه باشد و یا در دوران ناشناس بودن آن را شکار نمایند و یا با قیمت بالایی از تیم دیگری او را به خدمت بگیرند. این دو طریق نیز معمولا به سیاست های مدیران تیم بستگی دارد. باشگاهی مانند رئال مادرید را همه با نام کهکشانی می شناسیم، به این دلیل که به دنبال جذب ستارگان به هر قیمتی است بر خلاف رقیب دیرینه خود بارسلونا که تمرکز ویژه ای بر تیم های پایه ای خود دارد و یا بازیکنان را در سنین پایین شناسایی نموده و به خدمت می گیرد. مثلا می توان به لیونل مسی در این تیم اشاره نمود.

عامل دیگری که به نسبت سایر عوامل بیشترین میزان تاثیر را دارد هواداران یک تیم هستند. هر چه هواداران یک تیم بیشتر باشند تمایل به انجام تبلیغات توسط این تیم و همچنین پخش بازی های تیم بیشتر می گردد. ستارگان نیز معمولا تمایل بیشتری به حضور در تیمی دارند که هوادار بیشتری دارد و معمولا استادیوم این تیم ها مملو از تماشاگر باشد. به همین دلیل است که علی رغم مشکلاتی که دو تیم پرسپولیس و استقلال بعضا در مراودات مالی خود با بازیکنان دارند ولی بازهم بازیکنان نسبت به سایر تیم ها تمایل بیشتری به این دو تیم دارند.

عوامل دیگری را نیز می توان در درآمدزایی یک باشگاه موثر دانست هرچند که این عوامل تاثیر غیر مستقیمی بر درآمد دارند. به عنوان مثال سابقه یک تیم بر روی تعداد هواداران و همچنین موفقیت استعدادیابی تیم موثر خواهد بود. ثبات مدیریتی ، استراتژي ها و سياست هاي پيشرو ، کادر فنی و بازیکنان هم عاملی است که در موفقیت تیم نقش بسزایی دارد و در این زمینه می توان به باشگاه ذوب آهن اصفهان به عنوان یک الگوی موفق اشاره نمود. باشگاهی که توانسته است خود را در جمع مدعیان عنوان قهرمانی باشگاه های آسیا جای دهد.